Tuesday, 29th of July 2014

Хүлэмжийн хий

     Монгол оронд хийгдэж буй хүлэмжийн хийн хэмжилт, түүний өөрчлөлт

            АНУ-ын Далай Агаар мандал судлалын үндэсний төв /NOAA/ ийн  дэлхийн мониторингийн лаборатори /GMD/,  Ус цаг уурын хүрээлэнтэй хамтран хүлэмжийн хийн мониторингийн  хэмжилт судалгааг  Дорноговь  аймгийн Эрдэнэ сумын нутагт Улаан-Уул станц дээр 1992 оноос эхлэн  тасралтгүй хийж байна.   Энд агаарын дээжийг тусгай шилэн баллонд  7 хоногт 1 удаа савлаж тус лабораторид явуулж шинжилгээний дүнг Ус цаг уурын хүрээлэн авдаг бөгөөд нүүрсхүчлийн хий, метан угаарын хий азотын исэл, хүхэрт фтор, болон нүүрсхүчлийн хийн С-13, О-18 изотопуудыг хэмжиж байна. 

           1

1 дүгээр зураг. Агаар дахь нүүрсхүчлийн хийн агууламж /Дорноговь аймгийн Эрдэнэ сум/

1992-2012 онд Дорноговь аймгийн Эрдэнэ сумд хэмжсэн хүлэмжийн хийн дүнгээс үзвэл     нүүрсхүчлийн /CO2/  хийн  агууламж  энэ  хугацаанд 40 ppm-ээр буюу  11.3 орчим хувиар өссөн  байна.   Түүнчлэн нүүрчхүчлийн агууламж жилд 1-3 орчим ppm –ээр өсдөг бөгөөд 2011-2012 онд 1-ppm –ээр өссөн  байна. Метаны хувьд 1830 ppbv –ээс 1888 ppbv буюу 58 ppbv –ээр өссөн байна (2 дугаар зураг). Метаны жилийн өсөлтийн зэрэг нь  хэлбэлзэл ихтэй бөгөөд 1998 оноос тогтвортой байсан боловч сүүлийн жилүүдэд дахин өсөх хандлага ажиглагдаж байна.

 2

 

2 дугаар зураг. Агаар дахь метаны  агууламж /Дорноговь аймгийн Эрдэнэ сум/

3

3 дугаар зураг. Агаар дахь 6 фторт хүхрийн агууламж  /Дорноговь аймгийн Эрдэнэ сум/

Хүлэмжийн  хийн хувьд агууламжаараа бага боловч дулааруулалтын   потенциал ихтэй 6 фторт хүхрийн агууламж  нь хэмжилтийн туршид 4ppt –ээс 8 ppt буюу 2 дахин өссөн байна.  [Д.Оюунчимэг 2013]

          GHG measurement and its change in Mongolia

            Since 1992, GHG sampling has been done GMD, NOAA, USA with Institute of Meteorology Hydrology and Environment of Mongolia at UUM site in Erdene soum,Dornogovi aimag.  It is passive sampling by technician every week and the samples have been sent to GMD laboratory for greenhouse gases such CO2, CH4, SF6 and other CO2 isotopes. 

           4

Figure 1. CO2 concentration at UUM site /Erdene soum, Dornogovi aimag/

 Concentration of CO2 has increased  by more than 10 percent /40 ppm/ for a period 1992-2012. The growth rates of CO2 were 1-3 ppm.   Concentration of methane /CH4/ has increased by 58 ppbv and the growth rates of methane were not steady.  But last few years the growth rates have shown increasing trend.  

5

Figere 2. CH4 concentration at UUM site /Erdene soum, Dornogovi aimag/

6

Figure 3. SF6 concentration  at UUM site  / Erdene soum, Dornogovi aimag

SF6’s has   small atmospheric concentration and high global warming potentials.  SF6 concentration has increased by 2 times for a period 1998-2013. [D.Oyunchimeg  2013]

Өнөөдөр435
Өчигдөр784
Нийт55411
Таны ip хаяг 54.81.75.69
Go to top